3 مرداد 1392

عوامل موثر بر انتخاب رشته در كنكور چیست؟

مولف: مدیر سیستم   /  دسته: دسته بندی نشده   /  رتبه دهید:
2/5

         پیمان نیكوبخت
مشاور دبیرستان شهید بهشتی


انتخاب درست و توسعه‌ی جامعه

برخی می پندارند برای آنكه بتوان به توسعه كشور و ایجاد پیشرفتهایی در آن كمك كرد، باید تحصیلات دانشگاهی داشت. بهتر است بگوییم افرادی كه در دانشگاه تحصیل كرده‌اند تا اندازه‌ای به رشد و توسعه جامعه كمك می‌كنند. افراد دیگر نیز می‌توانند موجبات توسعه كشور را فراهم آورند. به طور مثال كارگران ساده، كشاورزان، دامداران،‌رانندگان و بسیاری دیگر كه به دانشگاه نرفته‌اند نیز در صورتی كه كار خود را به درستی انجام دهند، سهم بسیار بزرگی در آبادانی و پیشرفت جامعه دارند. مهمترین مساله‌ای كه باید مورد توجه قرار بگیرد آن است كه افراد در زمینه‌هایی مشغول به كار شوند كه می‌توانند بیشترین بازده را داشته باشند، یك كشاورز خوب بهتر از یك پزشك بد است.

عده‌ای هم بر این باورند كه می‌توان در كنار كسب مهارت های شغلی و حرفه‌ای، به یادگیری موضوعات مورد علاقه پرداخت. به عنوان مثال ممكن است فردی به حرفه تراشكاری اشتغال داشته باشد و در همان حال كتابهای مربوط به مواد و تركیبات آن را مطالعه كند یا حتی به مطالعه منابعی در زمینه روان شناسی بپردازد.

انتخاب رشته تحصیلی

در دوره متوسطه یك بار دانش آموزان انتخاب رشته تحصیلی را تجربه می‌كنند. در واقع این انتخاب یكی از سرنوشت سازترین انتخاب‌های دانش آموزان است. با این كار آنان در راهی قدم می‌گذارند كه زمینه دانش و توانایی آنان را تعیین می‌كند.

به گزارش خبرنگار صنفی آموزشی خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، فرصت بعدی برای انتخاب رشته تحصیلی هنگامی است كه دانش آموزان برای ورود به دانشگاه ثبت نام می‌كنند. آنان پس از شركت در آزمون سراسری و در صورتی كه مجاز به انتخاب رشته شوند. رشته و دانشگاه محل تحصیل خود را برمی‌گزینند و بدین شكل بار دیگر سرنوشت خود را با یك انتخاب رقم می‌زنند.

انتخاب رشته تحصیلی اهمیت فراوانی دارد زیرا انتخاب نادرست رشته تحصیلی سبب افت علمی كشور، تضییع منابع اقتصادی و انسانی، بی تفاوتی و بی انگیزه شدن دانشجو نسبت به مسائل اجتماعی و ایجاد اختلالات روانی در زندگی فردی و اجتماعی دانشجو می‌گردد.

عوامل موثر بر انتخاب رشته دانشگاهی

عوامل متعددی بر انتخاب رشته دانشگاهی تاثیر می‌گذارند. بعضی از این عوامل به فرد و برخی دیگر به جامعه برمی‌گردند كه برخی از مهمترین عوامل موثر در انتخاب رشته تحصیلی و دانشگاه محل تحصیل به شرح زیر است.

علاقه

یكی از مهمترین مسائلی كه هنگام انتخاب رشته باید مورد توجه قرار گیرد علاقه فرد است. میل و علاقه در هر كار سبب می شود شخص با انرژی بیشتری فعالیت كند. بسیاری از دانشجویان به خاطر آنكه به رشته تحصیلی خود علاقه نداشته‌اند، ترك تحصیل كرده‌اند و تعدادی دیگر نیز نتوانسته‌اند در رشته خود موفق باشند.

داوطلبان دانشگاه‌ها بهتر است قبل از هر چیز زمینه علایق خود را شناسایی كنند و هنگام انتخاب رشته به آن توجه داشته باشند.

شناخت

در صورتی علاقه به رشته می‌تواند افراد را در انتخاب رشته صحیح یاری كند كه از رشته‌های تحصیلی و مراكز آموزشی آگاهی داشته باشد. شناخت و آگاهی داشتن از رشته تحصیلی سبب ایجاد انگیزه در فرد می‌شود. بعضی افراد نسبت به رشته‌ها و دانشگاه‌هایی ابراز علاقه می‌كنند، ولی وقتی مشغول به تحصیل می‌شوند، احساس می‌كنند كه در انتخاب خود دچار اشتباه شده‌اند. دلیل این امر نداشتن اطلاع و آگاهی مناسب از رشته‌های تحصیلی و مراكز آموزشی است.

توانایی علمی

در حال حاضر تعداد داوطلبان از ظرفیت دانشگاهها بیشتر است. بنابراین همه داوطلبان نمی‌توانند ادامه تحصیل دهند. آنان بایستی در آزمون شركت كنند. بر حسب توانایی داوطلبان به آنها اجازه داده می‌شود به رشته‌های تحصیلی خاصی وارد شوند. اگر همه افراد می‌توانستند وارد دانشگاه شوند شرایط فرق می‌كرد اما در حال حاضر افراد باید برای ورود به دانشگاه مورد ارزشیابی قرار گیرند. درست است كه علاقه فرد یكی از مهمترین ملاك‌های انتخاب رشته است اما توانایی فرد نیز تعیین كننده است. از آنجا كه در مسابقه ورود به دانشگاه همیشه افرادی كه توانایی بیشتری دارند انتخاب می‌شوند،‌لازم است داوطلبان به نمرات خود توجه كرده و با واقع بینی هرچه بیشتر رشته و محل تحصیل خود را انتخاب كنند.

توان اقتصادی خانواده‌ها

گاهی اوقات لازم است كسی كه در دانشگاه پذیرفته می‌شود برای تحصیل به شهری مسافرت كند كه از محل اقامتش دور است. از طرف دیگر تحصیل در رشته‌های مختلف هزینه‌های متفاوتی را در بر دارد. رشته‌های شبانه و دانشگاه‌های غیر انتفاعی نیازمند وضعیت اقتصادی مناسب خانواده‌ها است. بنابراین افرادی كه قادر به تامین هزینه رشته‌ها و دانشگاه‌ها هستند می‌توانند آنها را انتخاب كنند.

امكانات مراكز آموزشی

تعداد زیادی از مراكز آموزشی امكانات مناسبی در اختیار دانشجویان خود قرار می‌دهند. به طور مثال برای دانشجویان خوابگاه تدارك می‌بینند و در برخی موارد كمك هزینه‌های تحصیلی یا بن كتاب در اختیار آنان قرار می‌دهند. در عوض بعضی از مراكز آموزشی و دانشگاه‌ها نمی‌توانند برای دانشجویان خود خوابگاه تهیه كرده و امكانات دیگر را برایشان فراهم آورند. توجه به این مساله هنگام انتخاب محل تحصیل مهم است.

آینده شغلی

بی شك بسیاری از داوطلبان برای آن كه بتوانند شغل بهتری پیدا كنند یا اینكه احتمال اشتغال آنان افزایش یابد به دانشگاه وارد می‌شوند. همه رشته‌های تحصیلی از وضعیت شغلی یكسانی برخوردار نیستند. بنابراین بازار كار آنها اشباع شده است. از طرفی بعضی از رشته‌های تحصیلی زمینه شغلی مناسبی ندارند چرا كه یا شناخته شده نیستند یا ضرورت آنها در حال حاضر احساس نشده است. واقع بینی و دوری از تعصب، داوطلبان را یاری می‌كند رشته مناسبی انتخاب كنند.

هدف داوطلب

می‌توان هدف‌های مختلفی را برای تحصیل در دانشگاه تصور كرد. برخی بر این باورند كه باید حتی الامكان تا آخرین مقطع تحصیلی ادامه بدهند و به اصطلاح تا آخر خط بروند. در این صورت باید به طبیعت رشته تحصیلی مورد نظر نیز توجه داشت چرا كه امكان ادامه تحصیل در بعضی از رشته‌ها وجود ندارد یا اینكه فقط در كشورهای دیگر می‌توان در آن رشته تحصیلات خود مقاطع بالاتر را ادامه داد.

برخی ورود به دانشگاه را راه حلی موقت می‌دانند . به عبارت دیگر برای گریز از برخی مسائل و رویدادهای آتی این كار را انجام می‌دهند. به طور مثال امروزه بسیاری از داوطلبان دانشگاه‌ها برای آن كه دوران سربازی خود را به تعویق بیاندازند یا با گرفتن مدارك بالا و دریافت بورس از موسسات از انجام وظیفه عمومی معاف شوند تلاش خود را برای ورود به دانشگاه متمركز می‌كنند. بدیهی است این افراد به دنبال علاقه خود نیستند و هنگام انتخاب رشته هم، رشته‌ها و دانشگاه‌هایی را بر می‌گزینند كه احتمال قبول شدن خود را در آنها زیاد می‌بینند. این امر پیامدهای منفی به همراه دارد. از جمله می‌توان به افت كیفیت آموزش عالی اشاره كرد. این عده نه تنها هنگام ورود به دانشگاه موفقیت تحصیلی چندانی نخواهند داشت بلكه روی دانشجویان دیگر نیز اثرات منفی به جای می‌گذارند. با این كار حق كسی كه دارای علاقه و انگیزه ادامه به تحصیل در یك رشته است ضایع می‌شود.

سهمیه پذیرش

گزینش دانشجو در بیشتر رشته‌ها به صورت بومی در استان یا ناحیه یا قطب می‌باشد. مثلا 70 درصد ظرفیت رشته‌های پزشكی دانشگا‌ه‌های هر ناحیه مختص داوطلبان ساكن آن ناحیه اعم از داوطلبان سهمیه مناطق یا نهادها بوده و 30 درصد بقیه به صورت آزاد است. بنابراین پیشنهاد می‌شود كه داوطلبان حتی الامكان از انتخاب محل‌هایی كه در خارج از مناطق بومی داوطلب است خودداری نمایند. شانس قبولی داوطلبی كهرشته‌های تحصیلی و دانشگاه‌های شهر یا استان خود را انتخاب می‌كند بیشتر از داوطلبی است كه در شرایط تقریبا مشابه دست به انتخاب رشته‌ها و دانشگاه‌های مربوط به شهرها یا استانهای دیگر می‌زند.

آزادی عمل

پیش نیاز هر انتخاب، داشتن آزادی عمل است. اگر دست كسی را با طناب ببندند نخواهند توانست از میان دو شی یكی را انتخاب كند و بردارد. باید به داوطلبان اجازه داده شود تا در رشته تحصیلی و محل تحصیل مورد نیز خود اطلاعاتی را كسب كرده و با توجه به این اطلاعات دست به انتخاب بزنند.

مشاهده شده است كه در پاره‌ای موارد والدین، فرزندان خود را مجبور می‌كنند تا رشته تحصیلی خاصی را انتخاب كنند. این والدین شاید به دنبال آرزوهای خودشان هستند. آرزوهایی كه به آنها نرسیده‌اند و فكر می‌كنند فرزندان آنها مسئولیت دارند تا آرزوی والدین را برآورده كنند.

منظور از این گفته كه والدین نباید فرزندان خود را وادار به انتخاب رشته خاصی كنند، به هیچ وجه به معنی مشاركت نداشتن آنان در سرنوشت فرزندشان نیست. داوطلبان ورود به دانشگاه باید از افراد مختلف از جمله پدر و مادر كمك بگیرند و از تجربیات آنان در انتخاب رشته استفاده كنند.

علاقه فرد به رشته، مهمترین عامل انتخاب رشته است. نباید به هنگام انتخاب رشته تفكر داوطلب این باشد كه به هر قیمت در دانشگاه قبول شود.mah

 

منبع: ایسنا

تعداد مشاهده (1845)       نظرات (0)

نظرات کاربران درباره خبر "عوامل موثر بر انتخاب رشته در كنكور چیست؟"


نظرتان را بیان کنید

نام:
پست الکترونیکی:
نظر:
کد بالا را در محل مربوطه وارد نمایید